Zmysły wewnętrzne i wrażenia zmysłowe

E. Z pewnością nie inaczej. Przecież i w tym wypad¬ku mój zmysł wewnętrzny odczuwa moje wrażenia zmy¬słowe, a twój twoje. Często bowiem człowiek, który coś wi¬dzi, pyta mnie, czy i ja to widzę. Dzieje się tak dlatego, że to ja odczuwam, że widzę, a nie tamten pytający. A, A rozum? Czy każdy z nas nie posiada go odrębnie? Przecież może się zdarzyć, że ja coś rozumiem, gdy ty nie rozumiesz i nie możesz wiedzieć, czy rozumiem, ja zaś wiem. E. Widać więc, że każdy poszczególny człowiek po¬siada odrębnie rozumny umysł. 16. A. Czy także będziesz mógł powiedzieć, że każdy z nas ma swoje własne słońce, które widzi, albo księżyc, albo gwiazdy, lub inne tego rodzaju przedmioty? E. To niemożliwe. A. A więc wielu nas może widzieć razem jedną rzecz, choć każdy ma osobny zmysł. Każdy swoim zmysłem od¬biera wrażenie tej jednej rzeczy, którą widzimy wspólnie. W ten sposób, choć mój zmysł jest inny, a twój-inny, może jednak zdarzyć się, że mój przedmiot widzenia nie różni się od twego, lecz jeden przedmiot ukazuje się nam obu i obaj zarówno go widzimy. E. To jest zupełnie jasne. A. Tak samo możemy słuchać razem jakiegoś jednego dźwięku, tak że choć mój słuch jest inny, a twój inny, dźwięk, który wspólnie słyszymy, nie jest inny w moim wypadku, a inny w twoim, ani też jedna część tego dźwię- ku nie wchodzi do moich uszu, a druga do twoich, lecz za każdym razem słyszymy obaj jeden dźwięk w całości. E. To także jest oczywiste. | |